Anasayfa EĞİTİM Kripto Para, Akıllı Sözleşmeler, Madencilik Mining Nedir Nasıl Çalışır? Blockchain’e Başlangıç Kılavuzu- 6 Yaşına Açıklanması

Kripto Para, Akıllı Sözleşmeler, Madencilik Mining Nedir Nasıl Çalışır? Blockchain’e Başlangıç Kılavuzu- 6 Yaşına Açıklanması

Kripto Para, Akıllı Sözleşmeler, Madencilik Mining Nedir Nasıl Çalışır? Blockchain’e Başlangıç Kılavuzu- 6 Yaşına Açıklanması
0

Gerçek bir Dünya Analojisi ile Kripto para, Akıllı Sözleşmeler ve Madencilik mining nedir nasıl çalışır anlamak için basit bir rehber.


Bu makale, “Blokchain Nedir Nasıl Çalışır? Blockchain’e Başlangıç Kılavuzu- 5 Yaşına Açıklanması” başlıklı makalenin devamı niteliğindedir. Henüz ilk bölümü kontrol etmediyseniz, bunu buradan yapabilirsiniz.

Bu yazıda, Kripto para, Akıllı Sözleşmeler ve Madencilik mining nedir nasıl çalışır açıklamak için birinci bölümde sunulan garaj örneğiyle devam edeceğiz.

Ethereum, Bitcoin veya Bazı X-coin Nedir Nasıl Çalışır?

Herkes, Bitcoin, Litecoin, Eter veya başka bir coin olsun en az bir kez X-coin duymuştur. Peki nedir bunlar? Bunlar coinin temel konseptini oluşturan kriptografi teknolojisinden adlarını alan kripto paralardır. Ama neden bu dijital paralara ihtiyacımız var? Arkadaşlarınıza para göndermenin veya onlardan almanın dışında, bu paralar bilgisayarları bir Blockchain ağında teşvik etmek için kullanılır. Üfff! Yine bir sürü teknik jargon! Geriye dönelim ve otopark örneğimize bakalım 🙂

Garaj Ücretini Kripto Para İle Ödeyin

Bir önceki makaleden hatırlıyorsanız, garaj sahiplerinin park alanlarını ihtiyaç sahiplerine kiralayacağını belirttik. Şimdi kiracı kiralayana nasıl ödeme yapar diye düşünebilirsiniz? Basit! banka havalesi yoluyla. Ama neden biri garajlarını kiraladığı için banka bilgilerini bir yabancıyla paylaşır? Bu mantıklı bir soru.

Bu sorunu bir Paypal (veya başka bir dijital Cüzdan) kullanarak çözelim. Garaj sahibi, ödemeleri almak için Paypal e-posta adresini kullanır. Bu sayede banka bilgilerini yabancılarla paylaşmak zorunda değiller. Bu durumda gizlilik dışında bir şey fark ettiniz mi? Evet! Anonimlik. Ödemeleri almak için bir e-posta adresi kullanarak, garaj sahibi kiracıya tamamen anonim kalabilir ve aynı zamanda Paypal hesaplarından da ödeme yapacağı için kiracılar için de geçerlidir.

Şimdi, bunu kripto para ile karşılaştıralım. Kripto dünyasında da bu işlem, e-posta adresi kullanmak yerine size özgü bir Bitcoin veya Ethereum veya başka bir coin cüzdanı adresi kullanmak gibi küçük bir fark dışında hemen hemen aynıdır. Kripto parayı X-coin cüzdanından alıcının X-coin cüzdanına gönderirsin. Ağ, yabancılarla dolduğundan, para transferi için banka detaylarını ifşa etmek büyük bir sorun olacaktır. Bu nedenle, cüzdan adreslerini kullanarak kullanıcıların ağdaki herkese anonim kalarak ödeme göndermelerini ve almasını kolaylaştırır ve bu da bazı ülkelerin kriptoyu yasaklamasının veya yasadışı dünyada neden çok popüler olmasının nedenlerinden biridir.

Bu noktaya kadar benimle birlikteyseniz, bankadan Paypal’a para transfer edebileceğinizi düşünmeniz gerekir, fakat bu kripto dünyasında nasıl gerçekleşir? Buna bakalım!

İlk Coin ya da Yeni Coinlerin Oluşumu

Sadece bankanızdan Paypal’a para transferi yapmak gibi, paranızı, kayıtlı bir Borsadan coin satın alarak bankanızdan X-coin cüzdanınıza transfer edebilirsiniz. Ancak, burada, ilk X-coin nasıl ortaya çıktı ya da sisteme yeni coinler nasıl ekleniyor sorusu akıllara geliyor? Ancak, bu soruyu yanıtlamadan önce, aşina olduğumuz başka bir terime bakalım: “madencilik”.

Madencilik Mining Nedir Nasıl Çalışır?

Bu “Madencilik” de Ne Böyle?

Madencilik mining nedir nasıl çalışır anlamak için yine garaj örneğimize dönelim. Hatırlarsanız, önceki makalede, hesaplama (kilit anahtarı çifti hesaplama işlemi) ve doğrulama (kilit anahtarı çiftinin doğru olup olmadığını kontrol etme işlemi) hakkında konuştuk. Tüm garaj sahiplerinin, birçok hesaplama gücü (beyin gücü) ve zaman gerektiren yeni bir kilit anahtar çifti hesaplamasına katıldığını varsayalım. (Tıpkı lisede takıldığımız o karmaşık matematik soruları gibi). Yani, bu hesaplama oyununun kuralı, hangisi önce doğru değeri hesaplarsa, kazanır! (Tıpkı ilk bilenin kazandığı bir bilgi yarışması turu gibi düşünebilirsiniz!). Doğru kilit anahtarı çifti hesaplamanın tüm bu süreci “madencilik” olarak adlandırılır.

Ama neden bir garaj sahibi kilit anahtarı çiftini hesaplamak için zaman harcasın? Onları teşvik etmeliyiz! Kazananın, bilgi yarışmasını kazandıktan sonra kazandığınız para ödülü gibi bir nakit ödül aldığını varsayalım.

Burada bir şey fark ettin mi? Para ödülü, daha önce garaj sahiplerinde olmayan paradır (ya da daha önce park sisteminin bir parçası olmadığını söyleyebilirsiniz). Ödül parası şeklinde madencilikten sonra garaj park sistemine getirilen yeni paradır. Şimdi, kripto dünyasındaki madencilik mining nedir nasıl çalışır anlamak için bu benzetmeyi kullanalım.

Kripto Dünyasında Madencilik 

Önceki makaleden bildiğiniz gibi, blockchain’deki tüm bloklar, önceki bloğun hash ve mevcut bloğunun verilerine dayanılarak hesaplanan hash’ler tarafından korunmaktadır. Böylece, bir zincirdeki tüm bloklar bağlanmış olur. Bu hash hesaplaması yoğun kaynak gerektirir çünkü doğru hash’i elde etmek için her türlü değeri bulup denemenizi gerektirir (tıpkı garaj sahiplerinin yaptığı gibi). Yani, her bir saniyede deneyebileceğiniz daha fazla değer, doğru hash’i daha hızlı hesaplayabilmenizi sağlayacaktır (Bu yüzden insanların Bitcoin ya da herhangi bir X-coin madenciliği için büyük makineler satın aldığını görebilirsiniz).

Ancak aynı soru tekrar ortaya çıkıyor: Neden birileri bilgisayarlarını bu yoğun kaynak gerektiren hesaplamaları gerçekleştirmek için X-coin ağına dahil etsin? Doğru! Cevap aynı: Teşvikler. Doğru hash’i ilk hesaplayabilen herhangi bir bilgisayar, yeni bir X-coin ile ödüllendirilir. Bu yeni coin, daha önce sistemin bir parçası değildi. Yeni paralar bu şekilde sisteme giriyor.

Peki İsmi Neden “Madencilik”?

Tüm kripto paralar, Altın veya Gümüş veya başka bir metal veya mineral gibi dijital varlıklar veya mallar olarak kabul edilir. Bu metallerin madenlerinden çıkarılma süreci madencilik olarak bilindiğinden, kripto para hesaplamaları da “madencilik” adını almıştır çünkü madencilik sisteme yeni bir coin kazandırmaktadır.

Madencilik mining nedir nasıl çalışır konusunu anladığımıza göre şimdi, kripto para dünyasından çıkıp Blockchain’deki uygulama geliştirmeye geçelim!

Merkezi Olmayan Uygulamalar (dApps) ve Akıllı Sözleşmeler

Hatırlarsanız, bu makalenin I. bölümünde, kripto para birimlerinin dışında farklı uygulamalar için Bitcoin’in (Blockchain olan) temel teknolojisinin faydalarını fark eden araştırmacılar hakkında bahsettim. Akıllı sözleşmelerin faydalı olduğu yer burasıdır. Teknik tarafa girmeden önce park örneğimize devam edelim. Bir an için madencilik kazananlarına para ödülü verilmediğini varsayalım (Neden? Bir sonraki bölümde tartışacağız).

Aracınızı garaja taşımak için ödeme yapmanız gerektiğini düşünün. Bu yüzden bunu kolaylaştırmak için her garajda telefonunuzu kullanarak bir barkod okumanızı ve Paypal’ınızdan ödeme göndermenizi sağlayan bir ücret toplama makinesi var olduğunu düşünelim. Bu makine parayı toplar ve garaj kapandığında tüm garaj sahipleri kilit anahtarı çiftini (madencilik) hesaplamaya başlar ve bir kez garajın kilit anahtarı çifti üretilir, makine bu parayı madencilik yarışmasını kazanan garaja gönderir.

Yukarıdaki senaryodaki ücret toplama makinesi akıllı bir makinedir. Çünkü makine kilit anahtar çifti oluşturulduktan sonra toplanan parayı kazanana göndermeyi kendi başına anlar. Ve herhangi bir teknik hata gibi bir bug durumunda, makine size para iadesi yapabilir veya arabanızı çıkarabilir.

Benzer şekilde Blockchain’de bu akıllı makineye akıllı sözleşme denir. Blockchain’de sizin için her şeyi yapan bir kod parçası. Tüm garajlar akıllı makineye sahip olduğundan, Blockchain’deki tüm bilgisayarlarda akıllı sözleşmenin bir kopyası vardır. Bu yüzden, para gönderdiğinizde, göndermek için yeterli paranız olduğundan ve alıcının parayı aldığından ve herhangi bir hata durumunda, sadece işlemi geri aldığından emin olur.

Ancak, akıllı sözleşmeler sadece para işlemleri için değil, Blockchain’deki verileri saklamak veya değiştirmek için bunları kullanabilirsiniz. Örneğin videolar için Youtube tipi model Viuly gibi ya da dosyaları saklamak için bir dropbox tipi model Storj.io veya SiaTech gibi veya Cryptokitties gibi oyunlar bile olabilir. Kullanım alanlarının listesi sonsuzdur!

Yeni Bir Coin Olmadığında Ne Olur?

Bir önceki bölümde, doğru hash değerini hesaplamak için kazananlara ödül parasının olmadığını varsaydık. Bu yeni bir soruyu doğuruyor: Neden birileri bilgisayarlarını yeni coinlerle ödüllendirilmeyeceği halde kiralıyor? Evet, cevabı biliyorsun. Tıpkı garajın dışındaki makine toplama ücreti parayı toplayıp ve kazanan garaj sahibine vermesi gibi, Blockchain’deki her işlemde paranın çok küçük bir kısmı düşülür. Bu küçük kesir tüm işlemlerden düşülür. Blockchain’deki bir blok çıkarıldığında (hash değeri, ağdaki tüm bilgisayarlar tarafından hesaplanır), madencilik yarışmasını kazanan bilgisayar, söz konusu blokta işlenen tüm işlemlerden düşülen parayı bir ödül veya teşvik olarak alır (her blok sabit bir sayı içerir). Bu, hiçbir yeni coin verilmedikten sonra bile kripto modelini sürdürülebilir tutar. Artık arkadaşlarının neden büyük makineler aldığını biliyorsun!

Sonuç

Bravo! Nihayet Blockchain ve bileşenleri ile ilgili temel bilgileri elde ettiniz. Bu yazı dizisinde Blockchain nedir nasıl çalışır ve kripto para, akıllı sözleşmeler,dApps ile madencilik mining nedir nasıl çalışır konularını öğrendiniz. Umarım bu yazı dizisi, bu yeni teknolojide temellerinizi güçlendirmenize yardımcı olur. Buradan, eğer teknik bir insansanız, Blockchain’deki uygulamaları geliştirmeyi ve hatta kendi Blockchain’inizi kurmayı öğrenmeye başlayabilirsiniz.

Bununla birlikte, eğer teknik olmayan bir insansanız, Blockchain kullanarak çözülebilecek sorunlara bakmaya başlayabilirsiniz. Bu, bu şaşırtıcı teknolojinin uygulama kısmı hakkındaki bilginizi derinleştirmenize yardımcı olacaktır.

Bunu okumaktan keyif aldıysanız, lütfen aşağıdaki paylaşım seçenekleriyle paylaşarak arkadaşlarınızın da bulmasına yardımcı olun. Teşekkür ederim! 🙂

Serinin ilk makalesi Blokchain Nedir Nasıl Çalışır? Blockchain’e Başlangıç Kılavuzu- 5 Yaşına Açıklanması için lütfen tıklayınız.

Paylaşmak Güzeldir...
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
Sitedeki içerikler riskli bir yatırım türü olan kripto para için yatırım tavsiyesi olarak değerlendirilmemelidir. Başarılı bir kripto para yatırımı bilgi, haber ve analize dayanır. Doğru bilgi ve anında haber için bizi Twitter ve Facebook'dan takip edebilir Whatsapp ve Telegram gruplarında toplulukla sohbet edebilirsiniz.
Coinajans